เพิ่มทุนจากลูกหนี้เงินยืมกรรมการ

เรียนนายภาษีค่ะ
รบกวนขอคำแนะนำหน่อยค่ะ
บริษัท มีชัย มีผลประกอบการในปี 2559 ขาดทุนสะสม 17 ล้านบาท โดยมีทุนจดทะเบียน 10 ล้าน โดยทางธนาคารมีมติให้บริษัทมีชัยแปลงเป็นทุน เพื่อมิให้ยอดขาดทุนสะสมสูงกว่าทุนซึ่งอาจจะมีผลต่อการให้กู้ของบริษัท จึงอยากจะสอบถามว่าจะมีวิธิการดำเนินการอย่างไรในกรณีนี้และสามารถทำได้หรือไม่ และจะบันทึกบัญชีล้างลูกหนี้กรรมการออกเพื่อไปเป็นทุนได้อย่างไรบ้างค่ะ

ขอขอบพระคุณมากค่ะ

ก่อนตอบคำถามเรื่องการ เปลี่ยนลูกหนี้เงินกู้ยืมกรรมการเป็นทุนจดทะเบียนว่าจะทำได้หรือไม่ ขออธิบายความเป็นมาเป็นไปของรายการลูกหนี้กรรมการให้เข้าใจก่อนเพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ชัดเจน

รายการลูกหนี้กรรมการ สามารถเกิดขึ้นได้จากสาเหตุหลักๆ 3 ประการคือ

  1. กิจการกำหนดทุนจดทะเบียนไว้จำนวนมากๆ แต่ชำระค่าหุ้นไม่ครบตามที่จดทะเบียน เช่น จดทะเบียนกำหนดทุนชำระแล้ว 10 ล้านบาท แต่นำเงินมาลงทุนชำระค่าหุ้นเพียง 1 ล้านบาท ทำให้เกิดรายการลูกหนี้เงินให้กู้ยืมกรรมการ
  2. กิจการจ่ายชำระค่าใช้จ่ายต่างๆ แต่ไม่มีหลักฐานการจ่ายเงิน เช่น ใบเสร็จรับเงิน ทำให้เงินของกิจการหายไปดยที่ไม่สามารถบันทึกบัญชีได้ ทำให้เกิดรายการลูกหนี้เงินให้กู้ยืมกรรมการ
  3. กรรมการถอนเงินจากบริษัทไปใช้ส่วนตัว เช่นนำไปซื้อทรัพย์สินส่วนตัว ใช้จ่ายส่วนตัว ซึ่งอาจจะเกิดจากกำหนดเงินเดือนของกรรมการ หรือผู้ถือหุ้นไว้ต่ำมากทำให้ไม่เพียงพอต่อการใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน จึงต้องนำเงินของกิจการออกไปใช้ 

อาจจะมีเหตุผลอื่นๆ แยกย่อยออกไป แต่สรุปเบื้องต้นให้ 3 วิธี ซึ่งเชื่อว่ารายการลูกหนี้เงินให้กู้ยืมกรรมการ บริษัท มีชัย น่าจะเกิดจากสาเหตุใดสาเหตุหนึ่งข้างต้น หรือหลายสาเหตุรวมกัน

หากดูรายละเอียดข้างต้นจะเห็นได้ชัดว่า ลูกหนี้กรรมการ เกิดจากการที่บริษัทนำเงินของกิจการไปให้กรรมการกู้ยืมเงิน การที่จะทำให้ลูกหนี้เงินกู้ยืมหายไป ลูกหนี้จะต้องนำเงินมาชำระหนี้เงินกู้ยืมให้บริษัท ขณะที่การเพิ่มทุนเท่ากับว่า ผู้ถือหุ้นจะต้องนำเงินมาชำระค่าหุ้นเพิ่มทุนให้กับกิจการ ทั้งสองรายการเป็นกรณีที่กรรมการหรือผู้ถือหุ้น ต้องนำเงินมาให้บริษัท จึงไม่สามารถหักล้างบีได้ ดังนั้นการล้างบัญชีลูกหนี้เงินกู้ยืมกรรมการไม่สามารถทำได้ด้วยด้วย การเปลี่ยนลูกหนี้เงินกู้ยืมกรรมการเป็นทุนจดทะเบียน 

ปกติการปรับหนี้เป็นทุนจะเกิดได้ในกรณีที่ กรรมการให้บริษัทกู้ยืมเงิน ที่เรียกกันว่า เจ้าหนี้เงินกู้ยืมกรรมการ หากต้องการให้รายการเจ้าหนี้เงินกู้ยืมหายไป กิจการจะต้องชำระหนี้คืนให้กับกรรมการ ซึ่งบริษัทสามารถเพิ่มทุนเรียกชำระค่าหุ้น เพื่อนำมาชำระคืนหนี้ได้ กรณีนี้มักเรียกกันว่าแปลงหนี้ (เจ้าหนี้กรรมการ) เป็นทุนจดทะเบียน เพราะรายการนึงกรรมการหรือผู้ถือหุ้นต้องนำเงินมาให้บริษัท ส่วนอีกรายการนึงบริษัทต้องจ่ายเงินคืนกรรมการ จึงสามารถปรับปรุงบัญชีได้

เมื่อเข้าใจแล้ว มาดูต่อว่ารายการลูกหนี้กรรมการ จะปรับลดได้อย่างไร คงต้องบอกว่าให้ย้อนกลับไปดูสาเหตุที่ทำให้ลูกหนี้กรรมการเกิดขึ้นว่าเกิดจากอะไร และแก้ไขที่จุดนั้นเช่น

  1. หากชำระค่าหุ้นไม่ครบตามที่จดทะเบียน อาจจะต้องทำการลดทุนจดทะเบียนลงให้สอดคล้องกับความเป็นจริง แต่กรณีนี้ในทางปฏิบัติคงทำไม่ได้เพราะจะทำให้ ทุนจดทะเบียนลดลง มีผลกระทบต่อการกู้ยืมเงินอีก คงต้องให้กรรมการนำเงินมาชำระค่าหุ้นให้ครบถ้วน
  2. หากเกิดจากการรายจ่ายที่ไม่มีหลักฐาน จะต้องย้อนกลับไปปรับปรุงการบันทึกบัญชี โดยนำรายจ่ายดังกล่าวมาปรับปรุงงบฯ ใหม่ แต่รายการนี้จะทำให้งบฯ มีผลขาดทุนมากขึ้นไปอีก
  3. หากเกิดจากการกรรมการนำไปใช้ส่วนตัว คงต้องดูว่ามีทรัพย์สินส่วนตัวของกรรมการ ที่สามารถโอนขายให้กับบริษัทได้หรือไม่

คงต้องพิจารณาข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นประกอบ แต่แนวทางที่น่าจะมีผลกระทบต่อการกู้ยืมเงินน้อยที่สุดคงเป็นแนวทางที่ 3 หาทางนำทรัพย์สินส่วนตัวของกรรมการโอนมาให้กับบริษัท เพื่อปรับปรุง ลูกหนี้กรรมการให้หมดไปหรือลดลง
สำหรับผลขาดทุนสะสมที่สูง หากพิจารณาจากความเห็นเรื่องการแปลงหนี้ (ลูกหนี้) เป็นทุนซึ่งไม่สามารถทำได้แล้ว การจะลดผลขาดทุนโดยหลักแล้วสามารถทำได้ 2 ทางคือ

  1. ลดทุนจดทะเบียน ล้างขาดทุนสะสม แต่กรณีนี้เท่ากับว่าทุนจดทะเบียนจะลดลง ทำให้ไม่เข้าหลักเกณฑ์ธนาคาร ซึ่งอาจจะกำหนดให้เพิ่มทุนให้ผ่านเกณฑ์ของธนาคารอีก 
  2. เร่งสร้างกำไรในงบฯ ปีก่อน (กรณีที่ยังไม่ปิดงบฯ) และทำงบฯ ปีปัจจุบันให้มีกำไรเพิ่มขึ้น เพื่อมาล้างผลขาดทุนสะสม

ลองคุยกับธนาคารดูนะครับ ให้พิจารณาอนาคตของกิจการเป็นหลักในการอนุมัติเงินกู้ยืม หรือหากมีงบฯ ภายใน อาจจะต้องหยิบมานำเสนอให้เห็นภาพของกิจการที่เหมาะสม พร้อมกับให้คำมั่นว่าจากนี้ไปจะทำงบฯ ให้ถูกต้องน่าจะเป็นประโยชน์ในระยะยาว

การกู้ยืมเงินจากสถาบันการเงิน มีองค์ประกอบที่ต้องพิจารณาหลายเรื่อง หากสามารถจัดองค์ประกอบได้ครบ โดยเฉพาะในส่วนของงบการเงินให้มีรายการต่างๆ ที่สอดคล้องกับเกณฑ์ของธนาคารจะทำให้กู้ได้ง่ายขึ้น ซึ่งต้องใช้เวลาในการจัดองค์ประกอบ

ด้วยรัก
มือปราบภาษี

 

หมายเหตุ : ข้อคิดเห็นที่นำเสนอข้างต้นเป็นเพียงแนวทางเพื่อให้ค้นหาเพิ่มเติม ควรนำไปเปรียบเทียบข้อเท็จจริงทางธุรกิจ กฎหมายที่เกี่ยวข้องก่อนนำไปปรับใช้